Wspieranie uczniów zdających egzamin ósmoklasisty

Fot. Getty Images

Egzamin ósmoklasisty zbliża się wielkimi krokami. Dla uczniów to pierwszy ważny sprawdzian mający wpływ na ich przyszłość. Wielu z nich zastanawia się, czy sobie poradzą. W okresie intensywnej nauki wspieranie uczniów zdających egzamin ósmoklasisty ma ogromne znaczenie. Ważne jest motywowanie ich do systematycznej pracy, ale i wskazywanie, jak zorganizować naukę, by była bardziej efektywna, i jak znaleźć czas także na odpoczynek. Warto towarzyszyć im w tym trudnym czasie i pokazać, jak mogą sobie pomóc.

Wspieranie uczniów zdających egzamin ósmoklasisty – kilka słów otuchy


Najważniejsze to przekonać uczniów, by zachowali spokój. Nawet jeśli do egzaminu ósmoklasisty pozostało niewiele czasu, wciąż mogą go dobrze wykorzystać. Powinni zdać sobie sprawę, że sporo już wiedzą, przecież przygotowują się do egzaminu od kilku lat podczas lekcji języka polskiego, języka angielskiego, a także matematyki. Zorganizowane w ciągu roku egzaminy próbne z pewnością pozwoliły im zorientować się, jakie są ich mocne i słabe strony, co już umieją, a co jeszcze powinni powtórzyć. Warto im przypominać, by jak najczęściej korzystali z arkuszy egzaminacyjnych umieszczonych w repetytoriach oraz w internecie (np. na stronie Centralnej Komisji Egzaminacyjnej czy wydawnictwa Nowa Era). Im lepiej oswoją się z ich formą, tym łatwiej poradzą sobie podczas egzaminu.

Jak wspierać uczniów zdających egzamin ósmoklasisty – organizacja nauki, czyli co może podpowiedzieć nauczyciel

  1. Grunt to mieć plan

    Trudno pogodzić odrabianie lekcji i bieżącą naukę do sprawdzianów i kartkówek z powtórkami do egzaminu. Dlatego potrzebny jest plan. Bez niego samodzielna nauka jest trudna – brakuje dyscypliny i systematyczności. Uczniów na pewno zmotywuje rada, by uczyli się mało, ale często. Najlepiej codziennie, o takiej porze, kiedy przychodzi im to najłatwiej, i tak długo, jak sobie zaplanują. Przyjemniej się uczyć, kiedy samemu wyznacza się zasady.  

  2. Po trochu, ale systematycznie

    Wielu uczniów paraliżuje myśl, że nauki jest bardzo dużo. Nie wiedzą, od czego zacząć, więc nie robią nic. Można im pokazać, jak podzielić materiał na mniejsze partie, i zasugerować, żeby skupili się w pierwszej kolejności na tym, co sprawia im trudność. Niech korzystają z podręczników i zeszytów, ale także z notatek i materiałów zgromadzonych w portalach edukacyjnych. Różnorodność źródeł sprawia, że nauka nie jest nudna, a usystematyzowana wiedza łatwiej wchodzi do głowy.

  3. Przygotowanie miejsca pracy

    Na efektywność nauki duży wpływ ma wygląd miejsca pracy ucznia. Uczniowie powinni korzystać z biurka, ponieważ pozycja siedząca nie rozleniwia. Warto im uświadomić, że lepiej usunąć z niego wszystko, co mogłoby rozpraszać uwagę. Koniecznie niech schowają telefon i wyłączą komputer, o ile nie jest im potrzebny do nauki. Jeśli poczują znużenie, mogą zmienić miejsce i uczyć się np. na kanapie albo przy stole w kuchni. Zmiana otoczenia wpływa stymulująco na mózg i pozwala na nowo się skoncentrować.

  4. Powtórki i jeszcze raz powtórki

    To, że powtarzanie sprzyja utrwalaniu wiadomości, nie jest żadnym odkryciem. Mimo to należy wciąż o tym przypominać. Uczniowie powinni wracać do tego, co już umieją, i robić krótkie powtórki.


    baner_570x210 1 wersja 2.jpg

  5. Nauka nie może być nudna

    Ludzki mózg podobno nigdy się nie męczy, za to szybko nudzi. Można doradzić uczniom, by nie uczyli się zbyt długo jednego przedmiotu, ale przeplatali zagadnienia z języka polskiego zadaniami z matematyki i słówkami z angielskiego. W ten sposób dostarczą swojemu umysłowi różnorodnych wyzwań intelektualnych.

  6. Kontrolowanie postępów

    Nic tak nie motywuje do dalszej nauki, jak obserwowane postępy. Warto zasugerować ósmoklasistom, żeby regularnie je kontrolowali, wykonując zadania z kolejnych arkuszy egzaminacyjnych. Dzięki temu będą mogli sami ocenić swoje przygotowanie i poczuć satysfakcję. Zrozumieją także, że mają realny wpływ na wynik egzaminu.

  7. Higiena pracy

    • Nauka przez… sen sen jest ważny nie tylko dla rozwoju nastolatków, lecz także dla procesu uczenia się. To wtedy mózg porządkuje wiadomości i lepiej je zapamiętuje. Prawda jest taka, że bez dobrego snu trwającego około ośmiu godzin efekty nauki mogą nie być zadowalające.
    • Niezbędny ruch – uczniowie przygotowujący się do egzaminu ósmoklasisty powinni znaleźć czas na aktywność: spacer, gimnastykę, basen czy trening, jeśli uprawiają sport. Taka przerwa to doskonały odpoczynek, który sprzyja skutecznej nauce.
    • Zdrowie na talerzu – często ósmoklasiści nie tylko intensywnie się uczą, lecz także szybko rosną, dlatego bardzo ważne są dla nich pełnowartościowe posiłki, a zwłaszcza śniadania. Warto przypomnieć im o tym, by zamienili słodycze na warzywa i zdrowe przekąski, ponieważ cukier wpływa na mózg rozleniwiająco. Co więcej, nie powinni się uczyć, kiedy są głodni – bo mózg potrzebuje energii, żeby pracować – ani bezpośrednio po posiłkach – wówczas będą senni, to naturalna reakcja organizmu. W takich chwilach lepiej uciąć sobie drzemkę.
    • Napój lepszy niż wszystkie – na biurku ucznia powinna zawsze stać szklanka z wodą. Mózg składa się głównie z wody i to ona jest najlepszym napojem w czasie nauki. Nastolatki zwykle nie wiedzą, że pierwszym sygnałem świadczącym o niedostatecznym nawodnieniu organizmu jest spadek koncentracji.

     

  8. Rola małych przyjemności

    Nauka to wielki wysiłek, który zasługuje na nagrodę. Można doradzić uczniom, by po pracy zrobili sobie przyjemność. Mogą sobie pozwolić na ulubioną przekąskę, porozmawiać z przyjacielem, wybrać się na krótki spacer, a jeśli czas na to pozwala, to zdecydować się na dłuższą aktywność. Tylko zrównoważenie obowiązków i przyjemności pozwoli młodym ludziom uporać się z wyzwaniem, jakim jest przygotowanie do egzaminu ósmoklasisty.

 

Jak wspierać uczniów przed egzaminem ósmoklasisty – powtórka pod dyktando nauczyciela


Dzięki powtarzaniu materiału uczniowie zapamiętują lepiej i na dłużej. Jednak czy na pewno wiedzą, jak powtarzać, by nauka była skuteczna? W przygotowaniu do egzaminu nie chodzi przecież o to, by godzinami ślęczeli nad podręcznikami, ale by wiedzieli, jak selekcjonować informacje i w pełni korzystali z pomocy, którymi dysponują. Wskazówki nauczyciela dotyczące tego, jak się uczyć, mogą stanowić ogromne wsparcie dla uczniów zdających egzamin ósmoklasisty. Może się wydawać, że skoro kończą szkołę podstawową, to wiedzą na ten temat wszystko, ale to nieprawda. Często nie znają elementarnych zasad poprawiających efektywność nauki i nie potrafią się uczyć samodzielnie. O czym warto im przypominać?

baner_570x210 2 wersja 2.jpg

Samodzielna nauka do egzaminu ósmoklasisty – 5 skutecznych wskazówek

  1. Nauka nie polega na czytaniu w kółko tego samego. O wiele lepsze wyniki uzyskuje się, gdy się robi notatki albo czyta krótkie fragmenty tekstu i opowiada je sobie na głos, bez zaglądania do książki. Jeśli uczniowie czegoś nie rozumieją, powinni poprosić o wyjaśnienie, tylko wtedy będą w stanie się tego nauczyć.

  2. Każdy uczeń powinien uczyć się tak, jak chce: w ruchu, mówiąc do siebie, nagrywając, a potem odsłuchując wiadomości, notując, podkreślając i pisząc w podręcznikach, używając kolorowych pisaków i karteczek. Mózg każdego ucznia ma inne preferencje i wykorzystuje w procesie uczenia się inne zmysły. Warto zasugerować ósmoklasistom, by wybrali metodę najbardziej odpowiednią dla siebie.

  3. W nauce pomagają dobre notatki. Po pierwsze dlatego, że notowanie sprzyja zapamiętywaniu, po drugie – bo skłania do selekcji informacji. Jednak notatka notatce nierówna. Warto przypomnieć uczniom o przydatności map myśli, w których łatwiej zawrzeć to, co najważniejsze. A także… ściąg! Oczywiście nie chodzi o to, żeby z nich korzystali. Przygotowywanie ściągawek uczy, jak wybierać tylko najistotniejsze informacje; na pasku papieru przecież niewiele się zmieści.

  4. Warto zwrócić uwagę uczniów na to, jak ważne podczas nauki są przerwy. W tym czasie mózg także pracuje, więc nie jest to czas stracony. Po przerwie trudne zagadnienie może wydać się znacznie łatwiejsze.

  5. Samodzielne przygotowanie do egzaminu ósmoklasisty wymaga dyscypliny. Ogromne znaczenie ma powtarzanie. Każdego dnia uczniowie powinni zaczynać naukę od powtórki tego, czego nauczyli się wczoraj.

 

Wspieranie uczniów zdających egzamin ósmoklasisty – warunek sukcesu


Wydaje się, że wspieranie uczniów zdających egzamin ósmoklasisty przez pokazanie im, jak powinni się uczyć w domu, jak planować i organizować swoją pracę i swój odpoczynek, a także jak kontrolować postępy, jest równie istotne jak realizacja programu nauczania i utrwalanie wiadomości podczas lekcji. Często młodzież nie pamięta o zasadach, które powinny być jej dobrze znane. Warto o nich przypominać, bo w ten sposób także można ułatwić uczniom przygotowanie się do egzaminu kończącego szkołę podstawową.